Chełm jakiego nie znamy

Kiedy zaczyna się opowiadać o Chełmie jako mieście z zabytkami, to trzeba mieć sporo czasu. To jedno z najbogatszych miast Lubelszczyzny w zabytki ważne dla historii i kultury polskiej. Nie ma żadnych wątpliwości co do tego, że dziś Chełm jest znaczącym punktem na mapie polskiej architektury, takiej architektury, obok której nie da się przejść obojętnie.Najbardziej tajemniczy zabytek Chełma to Grodzisko pochodzące z czasów średniowiecza. Dziś prowadzone są tam liczne wykopaliska archeologiczne, ale nawet historycy przyznają, że wciąż niewiele wiadomo z prawdziwej historii tego niezwykłego miejsca. Wiadomo, że na terenie Grodziska znajdują się fundamenty starego miasta, nieistniejącej już twierdzy i cerkwi, to wszystko składało się na palatium książęce oraz cerkiew św. Jana Złotoustego, wybudowanych przez króla halicko-wołyńskiego, Daniela Halickiego.Z obiektów sakralnych równie ciekawą historię ma Bazylika Narodzenia Najświętszej Maryi Panny. Jej początki powstania datuje się na początek XIII wieku, wtedy to była owa świątynie pierwsza cerkwią prawosławną na tych ziemiach. Wraz z upływem lat samo prawosławne traciło wpływy w Chełmie, zyskiwało za to chrześcijaństwo. Duchowni walczyli z „innowiercami” zmuszając ich do opuszczenia ziemi chełmskiej, a Kościół katolicki przejął świątynię i ją rozbudował. Taką postać, jaka dziś możemy oglądać bazylika przyjęła w XVIII wieku za sprawą intensywnie trwających budów na terenie miasta.Bardzo ciekawie prezentuje się też obiekt po byłym Klasztorze Bazylianów – i ten budynek ma niesamowitą historię. Niegdyś był to fantastyczny obiekt (wybudowany na początku XVII wieku), prezentował się niezwykle okazale. Był też prężnie działającą placówką kościoła katolickiego. Wraz z upływem lat obiekt ten wielokrotnie przebudowywano, w końcu mnisi opuścili klasztor, a ten został przebudowany na mieszkania i dziś jest zamieszkiwany przez chełmian.Z początków XVIII wieku pochodzi Pałac Biskupów Unickich. Dziś to kancelaria parafialna, niegdyś wspaniała rezydencja wysokiej rangi duchownych. Obiekt ten zależy poznać z dwóch względów. Po pierwsze jest to świetny zabytek, który czaruje swoją niezwykłą architekturą, po drugie to znak czasów – czasów, kiedy Kościół katolicki pławił się w luksusach, gdy tymczasem samo państwo zaczynało popadać w ruinę.Zdecydowanie młodszym, ale równie interesującym zabytkiem są chełmskie podziemia kredowe. To pozostałości po kopalni kredy, jednej z pierwszych na naszych ziemiach i jednej z najbardziej wydajnych w ówczesnej Europie. Mimo że kopalnia od wielu lat nie zajmuje się już wydobywaniem tego minerały, to wciąż można zejść do podziemi i obejrzeć kredowe sztolnie. Na pewno jest to jedna z największych atrakcji turystycznych miasta, przy tym atrakcja, o jaką trudno w innych zakątkach naszego kraju.Nie ma żadnych wątpliwości co do tego, że Chełm jest ciekawym miastem. Miastem, jakiego nie znamy, o jakim zapominamy planując nasze wakacje. A szkoda, bowiem tamtejsze zabytki są niezwykle ciekawymi obiektami.